Teknoloji

Kripto Para Dolandırıcılıklar ile İlgili Bilinmesi Gerekenler

Kripto para, sanal para ünitesi olarak kullanılan ve rastgele bir fizikî biçimde mevcut olmayan dijital varlık olarak tanımlanıyor. Dünya “kripto çılgınlığına” kapılmış durumda. Bitcoin, Monero, Ethereum ve Dogecoin üzere dijital paralar tüm internete yayıldı. Bedelleri gitgide artan bu paralar, yatırımcılarına, kıymeti düşene kadar, önemli karlar sağlayabiliyor. Sanal para madenciliğiyle kazanılan “servetler” 1800’lü yıllardaki altına atağı andırıyor. En azından ortalarında çok fazla dolandırıcının da bulunduğu birçok kişi bu türlü olduğuna inanmanızı istiyor. Siber güvenlikte dünya önderi olan ESET, artan kripto para dolandırıcılıkları ile ilgili ihtarlarda bulundu.

Gerçekte, günümüzde kripto para ile ilgileniyorsanız muhtemelen büyük bir dolandırıcılık riski de alıyorsunuz. Kripto para dünyası yeni Yırtıcı Batı olarak isimlendirilebilir; berbat niyetli bireylerin kelam sahibi olduğu, kanunsuz, sistemsiz bir dünya. Lakin dolandırıcılığı önlemeye yönelik olağan kurallar burada da geçerli. İnternette okuduğunuz her şeyi dikkatlice gözden geçirmeli ve bunların gerçek olup olmadığını denetim etmelisiniz. Aldatıcı reklamlara kanmayın ve inançta kalmaya ihtimam gösterin.

Dolandırıcılar, kurbanlarını tuzağa düşürmek için mevcut olayları ve gündemdeki trendleri kullanma konusunda ustadır. En tanınan gündem hususlarından biri olan kripto para konusunda da harekete geçmekte gecikmediler. Sanal paralarla ilgili merakı artırıp bir geri bildirim döngüsü oluşturan medyadaki haberlerin ve toplumsal medya gönderilerinin de bu mevzudaki hissesini göz arkası edemeyiz. FTC’ye nazaran 2020 Ekim ve 2021 Mayıs ayları ortasında, Amerikalılar binlerce kripto para dolandırıcılığında ortalama 80 milyon Amerikan doları (71 milyon Euro) kaybetti. İngiltere’de bu sayı çok daha yüksek. Polis kayıtlarına nazaran göre 2021 yılının birinci dokuz ayında kurbanlar 146 milyon poundun (172 milyon Euro) üzerinde para kaybetti.

Dolandırıcılıklar neden artış göstermesinin nedenleri;

  • Klâsik borsaya kıyasla yatırımcılar için kripto para piyasasını düzenleyen çok az düzenleme bulunuyor
  • Medyanın ağır ilgisi, kripto parayı kimlik avı hırsızlığına ve dolandırıcılıklara uygun bir tuzak haline getiriyor
  • Gitgide artan kripto para fiyatları, süratlice varlıklı olma hayali kuran tüketicilerin ilgisini çekiyor
  • Toplumsal medya, gerçek ile hayal ortasındaki çizginin bulanıklaşmasına neden oluyor
  • Ayrıyeten kimlik avı hırsızlarının tuzak olarak kullandıkları para madenciliği insanları cezbediyor

Kripto para piyasasında inançlı bir biçimde saklanan sanal paranız varsa paranız bilgisayar korsanları açısından riskte olabilir. Birçok durumda tehdit aktörleri bu şirketlerden para koparmayı başarıyor. Hatta bazen yüz milyonlar kazanabiliyorlar. Lakin güvenlik ihlaline uğrayan şirketler ekseriyetle hatasız müşterilerin ziyanını telafi edeceğine kelam veriyor. Maalesef kripto dolandırıcılığı kurbanları için bu türlü bir garanti yoktur. Bir dolandırıcılık kurbanı olduğunuzda yüksek ölçüde para kaybedersiniz.

Münasebetiyle bu dolandırıcılıkların nasıl gerçekleştiğini anlamak kıymetlidir. En yaygın dolandırıcılıklardan kimileri şunlardır:

Saadet zincirleri: Bir tıp yatırım dolandırıcılığı olan bu cinste kurbanlar var olmayan bir şirkete yahut “hızlı yoldan güçlü eden bir zincire” yatırım yapmak üzere kandırılır. Aslında bu türlü bir şirket yahut zincir bulunmaz, sadece sahtekarlar daha çok zenginleşir. Sahtekarlar, yatırımcıların ilgisini çekmek ve daha fazla sanal kâr elde etmek için her vakit yeni ve bilinmeyen bir “ileri” teknoloji icat ettiğinden, kripto para sahtekarlar için ülküdür. Para sanal olduğunda dataları yanıltmak kolaydır.

Aldatmacalı süreçler: Dolandırıcılar yatırımcıları yanlış bilgilerle yönlendirerek, az bilinen kripto para şirketlerinden pay almaya ikna eder. Bunun sonucunda, pay fiyatı yükselir ve sahtekar sistemli bir gelir elde eder ve kurbanın elindeki paylar bedelini kaybeder.

Ünlülere yer veren geçersiz reklamlar: Dolandırıcılar ünlülerin toplumsal medya hesaplarını ele geçirir yahut ünlülerle ilgili düzmece hesaplar oluşturur. Böylece takipçileri üstte bahsedilen sahtekarlıklara yatırım yapmaya teşvik eder. Bir örnekte, kurnazlıklarını daha sağlam göstermek üzere Elon Musk ile bir Bitcoin adresini ilişkilendirerek yaklaşık 2 milyon Amerikan doları kazandılar.

Geçersiz borsalar: Sahtekarlar, kripto para borsalarında bulunan sanal paralara erişim vaadinde bulundan e-postalar yollar yahut toplumsal medya gönderileri paylaşır. Lakin bunun için öncelikle kullanıcının küçük bir fiyat ödemesi gereklidir. Bu türlü bir borsa bulunmadığından para sonsuza kadar ortadan kaybolur.

Dolandırıcı uygulamalar: Siber hatalılar yasal kripto para uygulamalarını ele geçirip uygulama mağazalarına yükler. Bu uygulamalardan birini indirmeniz halinde ferdî ve mali bilgilerinizi çalabilirler yahut aygıtınıza makûs gayeli yazılım yükleyebilirler. Ayrıyeten siber hatalılar var olmayan hizmetlere ödeme yapmak üzere kullanıcıları kandırabilir ve kripto para cüzdanınızın giriş bilgilerini çalmaya çalışabilir.

Düzmece basın bültenleri: Bazen dolandırıcılar, uydurma bilgi yaymak üzere habercileri de kandırmayı başarır. Bu durum iki kere gerçekleşti. Birinde, yasal bir haber sitesi ünlü bir perakendecinin birtakım kripto paraları kabul etmeye başlayacağı ile ilgili makaleler yazdı. Bu makalelerin desteği olan uydurma basın bültenleri, sahtekarların kelam konusu para ünitelerindeki paylarını daha bedelli hale getirmek üzere tasarlanan aldatmacalı süreçlerin bir kesimiydi.

Kimlik avı hırsızlığı/kimliğe bürünme: Kimlik avı, sahtekarların kullandığı en tanınan dolandırıcılık tiplerinden biridir. E-postalar, iletiler ve toplumsal medya iletileri yasal ve emniyetli bir kaynaktan gönderilmiş üzere gösterilir. Bazen bu “kaynak” kripto para ile ödeme yapılmasını isteyen bir kredi kartı sağlayıcı, banka ve hükümet yetkilisi olabilir. Daha sonra sizi düşünmeden, süratli bir biçimde hareket etmeye zorlarlar.

ESET güvenlik uzmanları teklifleri şu formda özetliyorlar. Sahtekarlıkla savaşmak için en güzel silah kuşkucu olmaktır. Ne yazık ki internette okuduğumuz her şeyin gerçek olmadığı bir çağda yaşıyoruz. Bu içeriklerin büyük bir kısmı bizi kandırmak ve bize ziyan vermek niyetiyle hazırlanmıştır. Bunu aklınızda bulundurun ve dolandırılmamak için şunları deneyin:

  • E-posta, bildiri, toplumsal medya üzere bir yollara sizin bilginiz dışında sizinle irtibata geçenlerle ferdî bilgilerinizi paylaşmayın. Arkadaşınız üzere görünebilirler, lakin gerçekte arkadaşlarınızın e-postasını yahut toplumsal hesabını ele geçirmiş bir bilgisayar korsanı olabilirler. Öteki bir bağlantı yolu kullanarak arkadaşınıza ulaşıp bunu teyit edin
  • Bir şey gerçek olamayacak kadar düzgünse büyük olasılıkla gerçek değildir. Tüm yatırım fırsatlarına temkinli yaklaşın
  • Tüm kripto para hesaplarınızda iki muhafazalı kimlik doğrulama kullanın
  • Ön ödeme gerektiren tüm yatırım “fırsatlarından” uzak durun
  • Resmi olmayan uygulama mağazalarını asla kullanmayın
  • Saygın bir sağlayıcının makûs maksatlı yazılım tersi tahlilini bilgisayarınıza ve taşınabilir aygıtınıza indirin

İlgili Makaleler

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.

Başa dön tuşu